Схемаи ҳал
Дар дарси гузашта дидем: муодилаи касриро бо зарб ба махраҷи умумӣ ба муодилаи бутун меорем, вале ба решаҳои он бояд эҳтиёт шуд. Тарзи ҳалро ба марҳалаҳо ҷудо мекунем.
Схемаи ҳалли муодилаи касрӣ — чор марҳала:
Мисоли 3. Муодилаи
1 соат
Дар дарси гузашта дидем: муодилаи касриро бо зарб ба махраҷи умумӣ ба муодилаи бутун меорем, вале ба решаҳои он бояд эҳтиёт шуд. Тарзи ҳалро ба марҳалаҳо ҷудо мекунем.
Схемаи ҳалли муодилаи касрӣ — чор марҳала:
Мисоли 3. Муодилаи
-ро ҳал мекунем.
Махраҷҳоро ба зарбкунандаҳо ҷудо мекунем:
Махраҷи умумӣ: Ҳар ду қисмро ба он зарб мекунем:
Қавсҳоро мекушоем ва сода мекунем:
Аз ин ҷо
Агар бошад, он гоҳ агар бошад, он гоҳ
Ҷавоб:
Ҳар қадамро бо плеер аз назар гузаронед:
Баъзан ҳамаи решаҳои муодилаи бутун бегона мебароянд. Он гоҳ муодилаи касрӣ реша надорад. Масалан, барои муодилаи бутун аст, вале ҳангоми махраҷ ба сифр баробар мешавад. Пас, муодила реша надорад.
1. Нишон диҳед, ки муодила реша надорад:
2. Муодиларо ҳал кунед:
3. Муодиларо ҳал кунед:
4. Муодиларо ҳал кунед:
5. Муодиларо ҳал кунед:
6. Оё ададҳои:
решаҳои муодилаи квадратии шуда метавонанд, ки дар ин ҷо ва ададҳои ратсионалианд?
7. Қимати ифодаи -ро ҳангоми будан ёбед.
8. Исбот кунед, ки фарқи куби адад ва худи он ба тақсим мешавад.
9. Суммаи секаратаи рақамҳои адади дурақама ба худи адад баробар аст. Агар ба ин адад -ро зам кунем, он гоҳ ададеро ҳосил мекунем, ки ҳангоми ҷойиваз кардани рақамҳои он адади аввала ҳосил мешавад. Адади авваларо ёбед.
10. Ифодаро сода намоед:
11★. Муодиларо ҳал кунед:
Нишондод ба 11★: дар б), в), г) аввал махраҷҳоро ба зарбкунандаҳо ҷудо кунед:
Решаи муодилаи бутунро ҳатман ба махраҷи умумӣ гузоред. Агар он ба сифр баробар шавад — решаро хориҷ кунед. Агар ҳамаи решаҳо хориҷ шаванд — ҷавоб: «реша надорад».
Марҳалаҳои ҳалли муодилаи касриро бо суханони худатон нақл кунед. Чаро марҳалаи охирин — санҷиши решаҳо — ҳатмист?
Худро арзёбӣ кунед (✓ ё ✗):
Муодилаи -ро ҳал кунед. Решаи онро нависед (як реша).
Решаи мусбати муодилаи -ро ёбед.
Муодилаи бутуни ҳосилшуда решаҳои ва дорад. Махраҷи умумӣ аст. Кадом решаҳо бегонаанд? (Ҳамаи дурустҳоро интихоб кунед.)