Дар синфи 10 мо ҳамворӣ, хатти рост ва кунҷҳоро дар фазо омӯхтем. Акнун ба омӯзиши ҷисмҳо мегузарем: аввал онҳое, ки рӯяҳояшон ҳамвор аст.
Бисёррӯя
«Ҷисми геометрии маҳдуд» — қисми маҳдуди фазо, ки ҷисми воқеӣ ишғол мекунад. Шаш ҷисм дар расми 1 оварда шудааст. Ҳамаи онҳо бисёррӯя мебошанд.
Мисоли бисёррӯя дар назди ҳар қадам аст: собун, қуттии гӯгирд, китоб, синфхона.
Бисёррӯяи барҷаста
Рӯяи дилхоҳи бисёррӯя дар як ҳамворӣ мехобад. Ин ҳамворӣ фазоро ба ду нимфазо ҷудо мекунад.
Дар расми 1 бисёррӯяҳои б), в), д), е) барҷастаанд. Ҷисмҳои а) ва г) ғайрибарҷастаанд: дар ҷисми а) ҳамвории рӯяи дохилии «кунҷ» ҷисмро ба ду тараф мебурад.
Таърифи баробарқувва: бисёррӯя барҷаста аст, агар ҳар порчае, ки ду нуқтаи ӯро мепайвандад, пурра дар дохили бисёррӯя бошад. Дар ҷисми а) аз нӯги як «дарозии» ҳарфи L то нӯги дигараш порча кашед: он аз ҷисм берун мебарояд.
Рӯя, теға, қулла, диагонал
Дар ин курс мо танҳо бисёррӯяҳои барҷастаро меомӯзем, агар ғайриро махсус нагӯем.
- Рӯяҳо — бисёркунҷаҳое, ки бисёррӯяро ташкил медиҳанд. Онҳо сатҳ (сарҳади) бисёррӯя мебошанд.
- Теға — порчае, ки дар буриши ду рӯя ҳосил мешавад.
- Қулла — нуқтае, ки дар он се ва зиёда рӯя бурида мешаванд.
- Диагонал — порчае, ки ду қуллаи дар як рӯя нахобидаи бисёррӯяро мепайвандад.
Дар қуттии (расми 2): чоркунҷаҳои ва ғайра — рӯяҳо; — қисме аз теғаҳо; … — қуллаҳо; — диагонал: ва дар як рӯя нестанд.