Такрор ва санҷиш: боби 6 · 1/3. Омор, эҳтимол ва координатаҳо - Математика — синфи 66. Эҳтимол ва омор
Такрор ва санҷиш: боби 6 · 1/3. Омор, эҳтимол ва координатаҳо
1 соат
- Назария
- Дарси 28 аз 30
- Хониш: 10 дақиқа
- Саволҳо: 5
Боби 6 дар як ҷадвал
Дар боби 6 чор мавзӯъро омӯхтем: омор (6.1), эҳтимол (6.2), системаи координатаҳо (6.3) ва диаграммаҳо (6.4).
| Мафҳум | Чӣ тавр меёбем |
|---|
| Миёнаи арифметикӣ | ҳамаи ададҳоро ҷамъ карда, ба шумораи онҳо тақсим мекунем |
| Медиана | ададҳоро аз хурд ба калон менависем; адади мобайнӣ (агар шумора ҷуфт бошад — миёнаи ду адади мобайнӣ) |
| Мода | адади аз ҳама бештар вомехӯранда |
| Паҳноӣ | калонтарин адад минус хурдтарин адад |
Қоидаҳои эҳтимол ва координатаҳо:
- Эҳтимол =ҳамаи Онро чунин менависанд: «3 аз 10», нисбат каср касри даҳӣ фоиз 30%. Эҳтимол аз 0 то 1 (аз 0% то 100%) қимат мегирад.
навбатӣТакрор ва санҷиш: боби 6 · 2/3. Кори санҷишӣ
1 соат
натиҷаҳои
имконпазир
натиҷаҳои мусоид
.
Ҳодисаҳо: имконнопазир (эҳтимол 0), камэҳтимол (ба 0 наздик), баробаримкон (50 ба 50), баландэҳтимол (ба 1 наздик), эътимоднок (эҳтимол 1).Координатаҳо: нуқтаро чунин менависанд: A(x; y) — аввал x (тири уфуқӣ), баъд y (тири амудӣ). Диаграммаҳо: сутунӣ — муқоисаи гурӯҳҳо; доиравӣ — ҳиссаҳои бутун; нуқтавӣ — вобастагии ду бузургӣ. Диаграммаро хонда, аввал ном, тирҳо ва шкаларо мебинем.Мисолҳо
Мисоли 1. Баҳоҳои хонанда: 5, 3, 4, 5, 5, 4, 2, 5. Тартиб медиҳем: 2, 3, 4, 4, 5, 5, 5, 5.
- Миёна: ҷамъи ададҳо 33, шумораи онҳо 8: 33:8=4,125.
- Медиана: ҳашт адад — дар мобайн ду адад (4 ва 5): (4+5):2=4,5.
- Мода: 5.
- Паҳноӣ: 5−2=3.
Мисоли 2. Дар халта 3 тӯби сурх, 5 зард ва 2 сабз аст. Ҳамагӣ 3+5+2=10 тӯб.
P(зард)=105=21=50% P(сурх нест)=107=70% Мисоли 3. Нуқтаҳои A(1; 4), B(5; 4), C(5; 1), D(1; 1) дар расм қайд шудаанд. Тарафи AB аз 1 то 5 мегузарад — 4 воҳид; тарафи BC аз 4 то 1 — 3 воҳид. Нуқтаҳоро пайваст кунем, росткунҷа ҳосил мешавад.
Саволҳо барои такрор
Ба саволҳо бо суханони худ ҷавоб диҳед ва баъд ҷавобро санҷед.
- Миёнаи арифметикӣ чист?
- Қадамҳои ҳисоб кардани миёнаи арифметикиро номбар кунед.
- Мода аз медиана чӣ фарқ дорад?
- Таърифи паҳноиро диҳед.
Ҷавобҳо
- Адади миёна дар қатор: ҳосили ҷамъро ба шумораи ададҳо тақсим мекунем. 2) Ҷамъ кардан; ба шумораи ададҳо тақсим кардан. 3) Мода — адади аз ҳама бештар вомехӯранда; медиана — адади мобайнӣ пас аз тартиб додан. 4) Фарқи калонтарин ва хурдтарин адад.
- Эҳтимолро дар кадом шаклҳо навиштан мумкин аст?
- Эҳтимол кадом қиматҳоро қабул карда метавонад?
Ҷавобҳо
- «a аз b», нисбат a:b, каср, касри даҳӣ, фоиз. 6) Аз 0 то 1 (аз 0% то 100%).
6.3 · Системаи координатаҳо
- Системаи координатаҳо чист?
- Диаграммаи нуқтавиро чӣ тавр сохтан мумкин аст?
- Диаграммаи нуқтавӣ ба мо чиро нишон медиҳад?
Ҷавобҳо
- Ду тири ададии перпендикуляр (x ва y), ки дар ибтидои координатаҳо мебуранд. 8) Ҳар ду бузургии ҳар як объектро ҳамчун координатаҳои нуқта қайд мекунем. 9) Вобастагии байни ду бузургиро.
- Вобастагии байни ду тағйирёбандаро бо кадом диаграмма нишон додан мумкин аст?
- Барои муқоисаи гурӯҳҳо кадом диаграммаро истифода мебаранд?
- Муносибати байни ҳиссаҳо ва бутунро кадом диаграмма нишон медиҳад?
- Дар таҳлили оморӣ кадом мафҳумҳо маъмуланд?
Ҷавобҳо
- нуқтавӣ; 11) сутунӣ; 12) доиравӣ; 13) миёна, мода, медиана, паҳноӣ.
Кор дар синф
Машқҳо
Дар синф
1. Барои қатори ададҳои 6, 3, 9, 3, 14 миёнаи арифметикӣ, медиана, мода ва паҳноиро ёбед.
2. Ҳарорати ҳаво дар шаш рӯз чунин буд: 14°C, 17°C, 12°C, 19°C, 16°C, 18°C. Миёна, медиана ва паҳноиро ёбед. Оё мода ҳаст? Чаро?
3. Дар халта 3 тӯби сурх, 5 кабуд ва 2 сабз аст. Эҳтимоли баровардани тӯби ҳар як рангро дар шакли каср ва фоиз нависед.
4. Обуҳавосанҷӣ хабар медиҳад: эҳтимоли боридани борон дар рӯзи оянда 35% аст. Эҳтимоли наборидани борон чанд фоиз аст? Онро ҳамчун каср нависед.
5. Дар системаи координатаҳо нуқтаҳои K(2; 1), L(6; 1), M(6; 3), N(2; 3)-ро қайд кунед ва ба ҳамин тартиб пайваст кунед. Кадом шакл ҳосил шуд? Периметраш чанд воҳид аст?
Дар хона
6. Барои ҳар як масъала диаграммаи мувофиқро интихоб кунед (сутунӣ, доиравӣ ё нуқтавӣ) ва интихобро шарҳ диҳед:
- а) ҳиссаи ҳар синф аз шумораи ҳамаи хонандагони мактаб;
- б) муқоисаи шумораи хонандагони се синф;
- в) вобастагии баҳои имтиҳон аз шумораи соатҳои омодагӣ.
★ Барои ҳавасмандон
7. Миёнаи арифметикии чор адад 9 аст. Адади панҷум чанд бошад, то миёнаи арифметикии панҷ адад 10 шавад?
8. Дар қатори ададҳои 3, 5, 5, x, 9 мода 5 ва миёна 6 аст. x-ро ёбед.
Вазифаи хонагӣ
- Аз қисми «Машқҳо»-и ҳамин саҳифа: № 6 ва ★ № 7, 8.
- Дар дафтар нависед: кадом мавзӯъҳои боби 6 барои шумо мушкил буданд?
- Агар омӯзгор вазифаи онлайн супорида бошад, онро дар саҳифаи «Супоришҳо» мебинед.
Хулоса
- Омор: миёна, медиана, мода, паҳноӣ — чор тарзи тавсифи қатори ададҳо.
- Эҳтимол — нисбати натиҷаҳои мусоид ба ҳамаи натиҷаҳо; аз 0 то 1 (0%–100%).
- Нуқта: A(x; y) — аввал x, баъд y.
- Диаграммаи сутунӣ муқоиса мекунад, доиравӣ — ҳиссаҳоро, нуқтавӣ — вобастагиро нишон медиҳад.
Дар ин дарс
- Ман метавонам қоидаҳои асосии боби 6-ро такрор кунам: миёна, медиана, мода, паҳноӣ, эҳтимол, координатаҳо, диаграммаҳо.
- Ман метавонам масъалаҳои омор, эҳтимол ва координатаҳоро ҳал кунам.
- Ман мефаҳмам, кадом мавзӯъро пеш аз кори санҷишӣ боз такрор кардан лозим аст.
Такрор (2 дақиқа)
- Миёнаи арифметикии ададҳои 4, 6 ва 8-ро ёбед.
- Медианаи ададҳои 9, 3 ва 5-ро ёбед.
- Эҳтимоли афтидани «нишон» ҳангоми партофтани танга чӣ қадар аст?
Ҷавобҳо
- (4+6+8):3=6; 2) пас аз тартиб додан 3, 5, 9: медиана 5; 3) 21 ё 50%.
Нуқтаҳои A, B, C, D дар системаи координатаҳо.Калимаҳои калидӣмиёнаи арифметикӣмедианамодапаҳноӣэҳтимолсистемаи координатаҳодиаграммаи нуқтавӣдиаграммаи сутунӣдиаграммаи доиравӣ
Ман дар ин дарс чӣ омӯхтам?Кадом тарзи таҳлили қатори ададҳо барои шумо осонтар аст ва кадомаш мушкилтар? Чӣ тавр диаграммаи мувофиқро интихоб мекунед?
Худро арзёбӣ кунед (✓ ё ✗):
- Ман миёна, медиана, мода ва паҳноии қатори ададҳоро ёфта метавонам.
- Ман эҳтимолро ҳамчун каср, нисбат ва фоиз навишта метавонам.
- Ман координатаҳои нуқтаро муайян ва нуқтаро аз рӯи координатаҳояш қайд карда метавонам.
- Ман диаграммаи мувофиқро интихоб мекунам ва аз диаграмма хулоса мебарорам.
Дар халта 3 тӯби сурх ва 7 кабуд аст. Эҳтимоли сурх баромадани тӯби тасодуфан гирифташуда чӣ қадар аст?
Як ҷавобро интихоб кунед
Барои нишон додани ҳиссаҳои қисмҳо аз як бутун кадом диаграмма мувофиқтар аст?
Як ҷавобро интихоб кунед
Нуқтаи K(5; 2)-ро дар системаи координатаҳо чӣ тавр меёбем?
Як ҷавобро интихоб кунед