Дарозӣ, паҳно (бар) ва баландии параллелепипеди росткунҷа андозаҳои хаттии он ном доранд. Ҳар кадоми се андозаро баландӣ ва ҳосили зарби ду андозаи дигарро масоҳати асос гирифтан мумкин аст.
1. Ҳаҷми параллелепипеди росткунҷаро ёбед, агар тарафҳои асосаш a ва b, баландиаш h бошад:
а) a=11,b=12,h=15;
б) a=32,b=5,h=1010.
2. Диагонали куб 33 см аст. Ҳаҷми кубро ёбед.
3. Асоси параллелепипеди росткунҷа квадрат аст. Диагонали рӯяи паҳлуӣ 8 см буда, бо ҳамвории асос кунҷи 30∘ месозад (расми 2). Ҳаҷми параллелепипедро ёбед.
4. Андозаҳои параллелепипеди росткунҷа 15 м, 50 м ва 36 м аст. Теғаи куберо ёбед, ки бо ин параллелепипед баробарбузург аст.
Дар хона
5. Андозаҳои хишт 25 см, 12 см ва 6,5 см, массааш 3,51 кг аст. Зичии хиштро ёбед.
6. Андозаҳои чӯби росткунҷа 3 см, 4 см, 5 см аст. Агар ҳар теғаи онро ба x см зиёд кунем, масоҳати сатҳаш 54 см² зиёд мешавад. Ҳаҷми чӯб чӣ тавр тағйир меёбад?
7. Андозаҳои параллелепипеди росткунҷа 8 см, 12 см ва 18 см аст. Теғаи куберо ёбед, ки бо ин параллелепипед баробарбузург аст.
Вазифаи хонагӣ
Машқҳои 5, 6 ва 7. Исботи теоремаро дар дафтар нависед.
Дар ин дарс
Ман медонам формулаи ҳаҷми параллелепипеди росткунҷа V=abc ва исботи онро.
Ман медонам натиҷаҳоро: V=S⋅H ва V=a3 барои куб.
Ман метавонам ҳаҷмро аз андозаҳо, диагонал ва кунҷҳо ҳисоб кунам.
Такрор (2 дақиқа)
Қуттии 5×2×3 чанд куби воҳидӣ дорад?
1 дм³ чанд см³ аст?
Диагонали квадрат бо тарафи a чанд аст?
Ҷавобҳо
30; 2) 1000 см³; 3) a2.
Вазъият барои андешаронӣ
Андозаҳои хишт 25 см, 12 см ва 6,5 см аст. Кубҳои воҳидиро ба қуттӣ ҷой кардан ва шуморидан душвор аст: 6,5 бутун нест. Чӣ тавр ҳаҷми хиштро ёфтан мумкин аст?
