Ҳаҷм чист
Дар ҳисоби масоҳати сатҳи пурра мо масоҳати рӯяҳои призмаро ҷамъ мекардем — онҳо сатҳи берунаро чен мекунанд. Ҳаҷм бошад, дохили ҷисмро чен мекунад.
Шумораи умумии кубҳо
Қуттиро бо кубҳои воҳидӣ қабат ба қабат пур кунед ва ҳаҷмро нависед.
1 соат
Дар ҳисоби масоҳати сатҳи пурра мо масоҳати рӯяҳои призмаро ҷамъ мекардем — онҳо сатҳи берунаро чен мекунанд. Ҳаҷм бошад, дохили ҷисмро чен мекунад.
Қуттиро бо кубҳои воҳидӣ қабат ба қабат пур кунед ва ҳаҷмро нависед.
1. Дар формулаи ҳаҷми куб дар зери ҳарфе, ки теғаи кубро ифода мекунад, хат кашед.
2. Агар теғаи куб ба 2 см баробар бошад, дар даруни он чанд куби теғааш 2 см ҷой мегирад?
3. Ҳаҷми ҳар яке аз призмаҳои зеринро бо кубчаҳои воҳидӣ шумуред.
Қисми дохилии ҷисмро ҳаҷм меноманд.
Ҷойҳои холиро пур кунед.
Андозаҳои дохилии призмаро бо воҳиди чен кардан мумкин аст. Агар дарозии ченакҳои призма ба ҳамдигар баробар бошанд, чунин призма … мешавад. Вақте ки мо призмаи андозаҳояш дилхоҳро бо «кубҳо»-и чен мекунем, ин воҳидҳоро «воҳидҳои …» низ меноманд. Агар ченак 1 см × 1 см × 1 см бошад, мегӯянд, ки ҳаҷм бо … кубӣ чен карда мешавад. Агар ченак 1 м × 1 м × 1 м бошад, мегӯянд, ки ҳаҷм бо «метри …» чен карда мешавад ва ғ.
куб; кубӣ; сантиметр; кубӣ. Яъне: «воҳидҳои кубӣ», «сантиметри кубӣ», «метри кубӣ».
Ба призмаҳои дарси гузашта баргардед ( ва ).
Призмаи хурд — 12 воҳиди кубӣ; калон — 96 воҳиди кубӣ.
Ҳамаи кубҳоеро, ки призма аз онҳо иборат аст, шумурда ё қабат ба қабат ҷамъ кардем.
Қабати болоӣ — 6 воҳиди кубӣ; 2 қабат.
Шумораи воҳидҳои кубии як қабатро ба шумораи қабатҳо зарб мекунем:
Мисоли 3. Тасаввур кунед, ки шумо қуттиро бо кубҳои хурди пур карданӣ ҳастед; ҳаҷми ҳар кадомаш 1 метри кубӣ аст. Чандто ҳамин хел куби хурд ба қуттӣ дохил мешавад?
Акнун чӣ тавр шумораи тамоми кубҳои хурдро фаҳмидан мумкин аст?
Шумораи кубҳо дар як қабат () × шумораи қабатҳо (3): куб, яъне ҳаҷми қуттӣ 72 м³ аст. Дарозӣ, бар ва баландиро зарб мекунем:
Барои чен кардани андозаи қисми дарунии призма лозим аст, ки дарозӣ, бар ва баландии призмаро зарб занем.
Ҳаҷм чист? Бо кадом воҳидҳо ҳаҷмро чен мекунанд ва чаро онҳоро «кубӣ» меноманд?
Дар қуттии см чанд куби 1 см³ ҷой мегирад?
Қуттиро бо кубҳои пур мекунанд. Қуттӣ 5 м дарозӣ, 2 м бар ва 2 м баландӣ дорад. Чанд куб лозим аст?