2.1 · 2/2. Аз нуқтаи додашуда гузоштани вектори баробар. Масъалаҳо - Геометрия — синфи 9
Асосӣ Курсҳо Геометрия — синфи 9 2. Векторҳо
2.1 · 2/2. Аз нуқтаи додашуда гузоштани вектори баробар. Масъалаҳо 1 соат
Назария Дарси 2 аз 12 Хониш: 8 дақиқа Саволҳо: 5
Вектори баробарро аз нуқтаи додашуда гузоштан
Вектори a ⃗ \vec a a ва нуқтаи O O O дода шудаанд. Мехоҳем нуқтаи A A A -ро тавре ёбем, ки O A → = a ⃗ \overrightarrow{OA} = \vec a шавад.
навбатӣ 2.2 · 1/7. Координатаҳои вектор 1 соат
O A
=
Мисоли 1. Аз нуқтаи O O O вектори O A → \overrightarrow{OA} O A -ро созед, ки ба a ⃗ \vec a a баробар бошад.
Маълум: вектори a ⃗ \vec a a ва нуқтаи O . O. O . Матлуб: O A → = a ⃗ . \overrightarrow{OA} = \vec a. O A = a .
Исбот. O A → \overrightarrow{OA} O A ва a ⃗ \vec a a ҳамсамтанд (дар нури ҳамсамт) ва O A = ∣ a ⃗ ∣ OA = |\vec a| O A = ∣ a ∣ — аз рӯи таърифи векторҳои баробар O A → = a ⃗ . \overrightarrow{OA} = \vec a. O A = a .
Чаро чунин вектор ягона аст? Нур аз O O O бо самти a ⃗ \vec a a ягона аст, дар он нур нуқтаи A A A бо O A = ∣ a ⃗ ∣ OA = |\vec a| O A = ∣ a ∣ ҳам ягона аст. Пас аз ҳар нуқтаи O O O танҳо як вектори баробар ба a ⃗ \vec a a мегузарад. Вектори сифрӣ истисно нест: O O → = 0 ⃗ . \overrightarrow{OO} = \vec 0. OO = 0 .
Худатон санҷед Вектори a ⃗ \vec a a дода шудааст. Нусхаи онро (вектори c ⃗ \vec c c ) ба нуқтаҳои дода шуда гузоред: нуқтаи ибтидои нусхаро ба доираи сабз баред. Координатаҳои нусха чӣ мешаванд?
Нусхаи вектор санҷида бин! Аз нав
Кор дар синф
Машқҳо 1. Ду вектори гуногунсамти a ⃗ \vec a a ва b ⃗ \vec b b дода шудаанд. Аз нуқтаи маълуми A A A векторҳои ба онҳо баробарро созед.
2. Дар секунҷаи A B C ABC A BC порчаҳои A A 1 , AA_1, A A 1 , B B 1 , BB_1, B B 1 , C C 1 CC_1 C C 1 — медианаҳо (расми 2). Векторҳоеро нависед, ки тарафҳо ва медианаҳоро бо ибтидо ва интиҳо дар нуқтаҳои A , A, A , B , B, B , C , C, C , A 1 , A_1, A 1 , B 1 , B_1, B 1 , C 1 C_1 C 1 ташкил мекунанд. Ҳамагӣ чанд вектор ҳосил мешавад?
3. Секунҷаи A B C ABC A BC -ро созед ва векторҳои A B → , \overrightarrow{AB}, A B , A C → \overrightarrow{AC} A C ва B C → \overrightarrow{BC} BC -ро ба нуқтаи дилхоҳи M M M гузоред.
4. Ду вектори a ⃗ \vec a a ва b ⃗ \vec b b -ро тавре созед, ки: а) дарозии баробар дошта, ҳамсамт бошанд; б) дарозии баробар дошта, муқобилсамт бошанд.
5. Дар расми 3 кадоме аз векторҳо ҳамсамт, кадомашон баробар ва кадомашон муқобилсамтанд?
6. Векторҳои A B → , \overrightarrow{AB}, A B , C D → \overrightarrow{CD} C D ва E M → \overrightarrow{EM} EM -ро тавре созед, ки: 1) ҳар се коллинеарӣ бошанд; 2) ҳеҷ ду аз онҳо коллинеарӣ набошанд (ғайриколлинеарӣ); 3) A B → \overrightarrow{AB} A B ва C D → \overrightarrow{CD} C D коллинеарӣ, вале A B → \overrightarrow{AB} A B ва E M → \overrightarrow{EM} EM ғайриколлинеарӣ бошанд.
7. Шашкунҷаи мунтазами A B C D E F ABCDEF A BC D EF -ро бо маркази O O O созед (расми 4). Дар он кадом векторҳо баробаранд?
8. Исбот кунед, ки вектори дилхоҳ ба худаш баробар аст: a ⃗ = a ⃗ . \vec a = \vec a. a = a .
9. Исбот кунед, ки агар O O O — миёнаҷойи порчаи A B AB A B бошад, он гоҳ A O → = O B → , \overrightarrow{AO} = \overrightarrow{OB}, A O = OB , O A → = B O → , \overrightarrow{OA} = \overrightarrow{BO}, O A = BO , вале O A → ≠ A B → . \overrightarrow{OA} \ne \overrightarrow{AB}. O A = A B
Нишондод Дарозиҳо ва самтҳоро муқоиса кунед: A O = O B , AO = OB, A O = OB , ҳарду вектор аз A A A ба B B B равона.
10. Дар давра ду диаметри перпендикуляр кашед (расми 5). Дар расми ҳосилшуда чанд вектори баробар, муқобил ва перпендикуляр мавҷуд аст?
Вазифаи хонагӣ
Машқҳои 5, 6, 7 ва 8. Супориши иловагӣ — машқи 9 ё 10.
Вазифаи хонагии электронӣ «Геометрия 9 · Вазифаи хонагӣ · 2.1» (онро аз омӯзгор гиред): 6 савол. 2 кӯшиш.
Хулоса
Вектор — порчаи самтдор; дарозии он — модул ∣ a ⃗ ∣ ; |\vec a|; ∣ a ∣ ; вектори сифрӣ дарозии 0 0 0 дорад.
Ду вектор ҳамсамт, муқобилсамт ё гуногунсамт аст. Ҳамсамт ва муқобилсамт — коллинеарӣ.
Векторҳои баробар: дарозӣ ва самт як хел. Векторҳои муқобил: дарозӣ як хел, самт муқобил.
Аз ҳар нуқта вектори баробар ба вектори додашуда ягона аст.
Дар ин дарс
Ман метавонам аз нуқтаи додашуда вектори баробар ба вектори додашударо гузорам.
Ман медонам , ки чаро чунин вектор ягона аст.
Ман метавонам дар шаклҳои гуногун (секунҷа, шашкунҷа, квадрат, давра) векторҳои баробар, муқобил ва коллинеарӣ ёбам.
Такрор (2 дақиқа)
Кай ду вектор баробар аст? Кай муқобил аст?
Дар параллелограммҳо кадом векторҳо баробаранд?
Мисол: O O O — миёнаҷойи порчаи A B . AB. A B . Вектори A O → \overrightarrow{AO} A O ба кадом вектор баробар аст?
Ҷавобҳо
баробар — дарозӣ ва самт як хел; муқобил — дарозӣ як хел, самт муқобил; 2) векторҳои тарафҳои муқобил ва нисфи диагоналҳо: A B → = D C → \overrightarrow{AB} = \overrightarrow{DC} A B = D C ва 3)
Низоми сохтан
Вектори a ⃗ \vec a a -ро ва нуқтаи O O O -ро тасвир мекунем.
Аз O O O нурро мекашем, ки бо a ⃗ \vec a ҳамсамт аст (бо хаткаш ва секунҷаи нақшакашӣ: хати -гузарандаи параллел ба кашида, ҳамон нурро интихоб мекунем, ки ба як тараф равона аст).
Расми 1. Вектори OA, ки ба a баробар аст: нури ҳамсамт ва порчаи ба a баробар. Дар хотир доред Вектори додашударо метавон ба ҳар нуқта кӯчонид — вектори ҳосилшуда ба аввалӣ баробар аст. Аз ин рӯ векторро «озод» меноманд: муҳим он аст, ки дарозӣ ва самт чӣ гунаанд, на он ки вектор аз куҷо оғоз мешавад.
Расми 2. Секунҷаи ABC; A₁, B₁, C₁ — миёнаҷойҳои тарафҳо, AA₁, BB₁, CC₁ — медианаҳо. Расми 3. Ҳашт вектор дар шабакаи катакдор. Расми 4. Шашкунҷаи мунтазами ABCDEF бо маркази O. Расми 5. Давра бо ду диаметри перпендикуляри AB ва CD. Калимаҳои калидӣ вектор ибтидо ва интиҳо модул (дарозии вектор) вектори сифрӣ ҳамсамт муқобилсамт коллинеарӣ векторҳои баробар векторҳои муқобил
Ман дар ин дарс чӣ омӯхтам? Худро санҷед: ✓ ман фарқи вектор ва порчаро шарҳ дода метавонам; ✓ ман аз нуқтаи додашуда вектори баробарро мегузорам; ✗ ман ҳоло ҳам мушкилӣ дорам: ______.
Агар O O O — миёнаҷойи порчаи A B AB A B бошад, он гоҳ A O → = O B → . \overrightarrow{AO} = \overrightarrow{OB}. A O =
Вектори a ⃗ \vec a a ва нуқтаи O O O дода шудаанд. Чанд вектори O A → \overrightarrow{OA} O A мавҷуд аст, ки ба баробар бошад?
Як ҷавобро интихоб кунед A Ягон вектор нест B Ду C Бешумор D Танҳо як
A B C D E F ABCDEF A BC D EF — шашкунҷаи мунтазам, O O O — маркази он. Кадом вектор ба A B → \overrightarrow{AB} A B баробар аст?
Як ҷавобро интихоб кунед A D C → \overrightarrow{DC}
B C D Дар квадрати A B C D ABCD A BC D кадом ҷуфтҳои векторҳо муқобиланд? (Якчанд ҷавоб дуруст аст.)
Ҳамаи мувофиқро интихоб кунед A A B → \overrightarrow{AB} A B ва B C → \overrightarrow{BC} BC
B C D .
A O → = O C → ; \overrightarrow{AO} = \overrightarrow{OC}; A O = OC ; A O → = O B → . \overrightarrow{AO} = \overrightarrow{OB}. A O = OB . a
Дар ин нур порчаи O A OA O A -ро мегузорем: O A = ∣ a ⃗ ∣ OA = |\vec a| O A = ∣ a ∣ (бо паргор ё хаткаш). OB
.
A D → \overrightarrow{AD} A D ва C B → \overrightarrow{CB} CB
A B → \overrightarrow{AB} A B ва C D → \overrightarrow{CD} C D
A C → \overrightarrow{AC} A C ва B D → \overrightarrow{BD} B D