Чаро фарҳанги иттилоотӣ лозим аст?
Дар давраи гузариш ба ҷомеаи иттилоотӣ одамон бояд ҳаҷми калони иттилоотро зуд дарк ва коркард кунанд, воситаҳои муосир, усулҳо ва технологияҳои кор бо иттилоотро бидонанд. Ҷомеаи иттилоотӣ ба тафаккур ҳамчун афзори идрок, ба иттилоот ҳамчун натиҷаи идрок такя мекунад.
Шароити нав вобастагии иттилоотии як нафарро аз иттилооти дигарон ба вуҷуд меорад. Аз ин рӯ имрӯз танҳо мустақилона аз худ кардан ва захира сохтани иттилоот кофӣ нест: бояд донист, ки қарорҳои идоракунӣ чӣ тавр дар асоси дониши дастаҷамъона тайёр ва қабул мешаванд. Барои ҳамин мафҳуми «фарҳанги иттилоотӣ» пайдо шуд.
Ду нигоҳ
Мафҳуми «фарҳанги иттилоотӣ» бо ду мафҳуми бунёдӣ – иттилоот ва фарҳанг алоқаманд аст. Аз ин рӯ ба ду ҷанба диққат медиҳанд.
| Информологӣ (ба иттилоот) | Културологӣ (ба фарҳанг) |
|---|---|
| Маҷмуи донишҳо, маҳоратҳо ва малакаҳои ҷустуҷӯ, интихоб, нигаҳдорӣ ва таҳлили иттилоот, ки эҳтиёҷоти иттилоотии инсонро қонеъ мекунанд. | Нигоҳи васеътар: тамоми иттилооти андӯхтаи инсоният сарвати фарҳанги ҷаҳонист. Фарҳанги иттилоотӣ – тарзи фаъолияти инсон дар ҷомеаи иттилоотӣ ва қисми ташаккули фарҳанги башарӣ. |
Барои дар сели иттилоот озодона мавқеи худро муайян кардан бояд фарҳанги иттилоотӣ дошт. Он ба табиати иҷтимоии инсон алоқаманд аст ва дар малакаҳои зерин зоҳир мешавад.
Малакаҳои шахси бофарҳанги иттилоотӣ
- Малакаҳои мушаххаси истифодаи таҷҳизоти техникӣ – аз телефон то компютери фардӣ ва шабакаҳои компютерӣ.
- Қобилияти дар фаъолият истифода бурдани технологияҳои иттилоотии компютерӣ; пойгоҳи онҳоро маҳсулоти барномавӣ ташкил медиҳад.
- Маҳорати ҷудо кардани иттилоот аз ҳар сарчашма – аз матбуоти даврӣ ва системаҳои электронии коммуникатсионӣ.
- Дар шакли возеҳ пешниҳод кардани иттилоот, то онро самаранок истифода баранд.
- Донистани асосҳои таҳлилии коркарди иттилоот.
- Маҳорати корбарӣ бо иттилооти табиати гуногун.
- Донистани хусусиятҳои селҳои иттилоотӣ дар соҳаи фаъолияти худ.
Технологияҳои иттилоотӣ ва маҳорати татбиқи онҳо қисми ҷудонашавандаи фарҳанги иттилоотианд. Ин донишу маҳоратҳо ҳам барои худкор кардани амалҳои якранг, ҳам барои ҳолатҳои ғайримаъмул, ки муносибати эҷодӣ талаб мекунанд, лозиманд.
