Рӯйхат чист
Python бо пайдарпайии ҷузъҳо кор карда метавонад: рӯйхат, қатор, маҷмуъ, луғат, сатр, массив. Бобҳои оянда ҳар кадомро мегиранд. Аввал – рӯйхат (list).
Индекси манфӣ аз охир ҳисоб мекунад: meva[-1] – ҷузъи охирин. Андозаи рӯйхатро (шумораи ҷузъҳо) len медиҳад. Рӯйхати холӣ – [], андозааш 0.
Натиҷа:
Ҷузъи рӯйхат худаш рӯйхат ҳам буда метавонад: ин рӯйхати даруниҳамхобида (мураккаб) аст. a[2] – рӯйхати [31, 41], a[2][1] – ҷузъи он бо индекси 1.
Агар индекс аз ҳудуд берун бошад, Python хато мебарорад:
Натиҷа:
IndexError – чунин индекс нест. Дар рӯйхати 3 ҷузъӣ индексҳо 0, 1, 2 (ё −1, −2, −3) мебошанд.
Ҷузъҳои навъҳои гуногун
Дар як рӯйхат адад, сатр, адади ҳақиқӣ ва ҳатто қатор буда метавонад. Навъи худи рӯйхат – list (ин номи навъ аст, на калимаи хидматӣ).
Натиҷа:
Зимни кор андозаи рӯйхат тағйир меёбад: ҷузъи нав илова мешавад, нолозим бароварда мешавад; компютер барои ин дар хотира катакчаҳои нав ҷудо мекунад ё холӣ мекунад. Аз ин рӯ рӯйхат сохтори динамикӣ номида мешавад.
Мисол 1. Рӯйхатро бо for пур мекунем
Рӯйхати холиро бо ададҳои фосилаи range(3, 16, 2) пур мекунем: append(i) ҳар як адади навро ба охири рӯйхат меандозад.
Натиҷа:
range(3, 16, 2) аз 3 оғоз мекунад, бо қадами 2 меравад ва то 16 (бе худи 16) меояд.
Мисолҳои 2 ва 3. Буриш
Натиҷа:
Рӯйхат шаш ҷузъ дорад; ruyhat[:-5] панҷ ҷузъи охирро намегирад ва танҳо ҷузъи якум мемонад: [1].
Ҳамин тавр дар рӯйхати даруниҳамхобида: ҷузъҳои дарунӣ ҳамчун як ҷузъ ҳисоб мешаванд.
Натиҷа:
Ҳудуди 2:6 аз андозаи рӯйхат (4) калон аст – Python хато намебарорад, танҳо то охир мегирад.
Рӯйхатро тағйир медиҳем
Бо тугмаҳои зерин амалҳои рӯйхатро санҷед. Дар ҳар қадам сатри Python-и ҳамон амалро мебинед.