Омӯзгори муҳтарам! Ин бахш барои шумост: дар он гуфта шудааст, ки курс бо китоби дарсӣ чӣ тавр мувофиқ аст, нармафзори куҳна дар курс чӣ тавр иваз шудааст ва ҳар дарсро дар синф чӣ тавр истифода бурдан мумкин аст.
Курс ва китоб
Курс дарс ба дарс китоби дарсии расмиро ивазкунӣ мекунад:
Ф. С. Комилиён. «Технологияи иттилоотӣ. Китоби дарсӣ барои синфи 9-уми муассисаҳои таҳсилоти умумӣ». Душанбе: «Донишварон», 2019. Бо тасдиқи Вазорати маориф ва илми Ҷумҳурии Тоҷикистон.
- Китоб ду қисм ва ҳафт боб дорад: қисми 1 («Воситаҳои иттилоотонӣ») – панҷ боб, дарсҳои 1–20; қисми 2 («Технологияҳои иттилоотӣ ва иртиботӣ») – ду боб, дарсҳои 21–34. Дар курс бобҳо аз 1 то 7 пайваста рақам гирифтаанд: боби 6 – HTML, боби 7 – худкорсозии вебсанадҳо.
- 34 дарси китоб – 34 дарси курс, бо ҳамон тартиб, ҳамон рақамҳо ва ҳамон истилоҳот. Китоб рақами саҳифа надорад, бинобар ин дар тавсифи ҳар дарс ҷойи он бо қисм, боб ва рақами дарс навишта шудааст («Китоб: қисми 2, боби 1, дарси 28»).
- Хонанда дар курс ба китоб ҳавола намебинад: курс худаш китобро ивазкунӣ мекунад.
- Саволҳо ва супоришҳои охири ҳар дарси китоб дар саҳифаи курс дар бахши «Машқҳо» бо рақамҳои худи саҳифа омадаанд (1, 2, 3…). Мувофиқати рақамҳо дар саҳифаи «Нақшаи тақвимӣ-мавзӯӣ» оварда мешавад.
- Аз китоб ҳеҷ мафҳум ва ҳеҷ супориш партофта нашудааст. Ҷойҳое, ки курс аз китоб фарқ мекунад (хатои чопӣ, маълумоти куҳна), дар саҳифаи «Ислоҳҳо ва эзоҳҳо барои омӯзгор» номбар шудаанд.
Сарсухан (китоб)
Муаллиф менависад, ки шабакаҳои компютериро дар рушди технологияи иттилоотӣ «инқилоб» мешуморад ва қисми зиёди китоб ба имкониятҳои шабакаҳо – сахтафзор, нармафзор ва банақшагирии онҳо – бахшида шудааст. Қисми дуюм ба сохтани сомонаҳои интернетӣ шинос мекунад. Курс ҳамин нақшаро нигоҳ медорад.
Нармафзори куҳна: китоб ва имрӯз
Китоб соли 2019 нашр шудааст, вале бисёр қисматҳои он ба нармафзори хеле пештар тааллуқ доранд. Курс ҳар дарсро ба тарзе тартиб додааст, ки мафҳумҳо ва супоришҳо нигоҳ дошта шаванд ва ҳар кори амалиро имрӯз дар ҳар браузери нав иҷро кардан мумкин бошад:
- Браузерҳо (дарсҳои 13–15). Internet Explorer соли 2022 ба кор бас шуд; Netscape Navigator – пештар. Курс ҷузъҳои равзанаи браузерро бо Microsoft Edge ва дигар браузерҳои имрӯза (Chrome, Firefox, Opera) нишон медиҳад ва ҷузъҳои мувофиқи Internet Explorer-ро дар ҷадвал ба ҷузъҳои имрӯза муқоиса мекунад. Хонандагон дар браузери дилхоҳ кор мекунанд.
- Почта ва муошират (дарсҳои 17–18). Netscape Messenger, ICQ ва «mail.ru Агент» ба ҷойи худ мондаанд; мафҳумҳо (суроға, мактуб, замима, китоби суроғавӣ, чат, вазъ, рӯйхати сиёҳ, одоби муошират) ҳамон мемонанд ва дар почтаи вебии дилхоҳ ва паёмрасонҳои имрӯза иҷро мешаванд. Корҳои «насб кунед» ба «ба танзим оред» табдил ёфтаанд.
- Китоб тегҳоро бо ҳарфҳои калон менависад ва тегҳои куҳнаро (, , ) истифода мебарад. Браузерҳои имрӯза инҳоро ҳамоно нишон медиҳанд, бинобар ин ҳамаи мисолҳо ва супоришҳои китоб кор мекунанд. Курс дар як ҷумла мегӯяд, ки имрӯз чӣ тавр навишта мешавад (ҳарфҳои хурд, ба ҷойи , услубҳо ба ҷойи ; дар сарлавҳа барои ҳарфҳои тоҷикӣ).